De voorbije dagen hebben we vooral aan de commerciële aspecten verdergewerkt: hoe gaan we het blad verkopen aan de lezer en de adverteerder? Het resultaat: een summier marketingplan (mijn ex-collega’s van Microsoft liggen nu in een stuip…) en een salesbrochure. Die laatste is grotendeels gebaseerd op een basistekst die ik heb geschreven, waarin ik probeer te bewijzen dat het concept kans op slagen heeft. Ik zet die bij gelegenheid wel eens online – misschien heb je er wat aan.

Vorige week heb ik ook een paar nieuwsberichten geschreven voor ZDNet omdat een van de vaste redacteurs afwezig was. Heerlijk! Het deed me terugdenken aan de tijd dat ik nog op De Standaard werkte en daar ook geregeld gaatjes moest vullen met korte berichten. Vooral als je zondagsdienst had, kon het een hele klus zijn om relevant nieuws te vinden – op het net, in buitenlandse kranten, op teletekst godbetert – terwijl je soms vlak voor deadline nog een prachtig verhaal zag binnenkomen via de telexen.

Mijn ZDNet-werkstukken (over ruimteschepen en Garagetv) waren niet bepaald Pullitzer-materiaal, maar het leuke aan stukken op de site is dat je kort daarna meteen reacties krijgt van de lezers. Dat miste ik wel een beetje bij de krant.

Ik heb vandaag ruw geschat vijf uur in de auto gezeten, waarvan het grootste deel in files. En alsof dat niet genoeg is, heb ik in die periode tientallen reclamespots te slikken gekregen via de radio. Voor alle duidelijkheid: ik heb niets tegen reclame. Het zorgt voor geld in het laatje waaruit mijn loon in het verleden – en hopelijk ook nog in de toekomst – werd/wordt betaald. Zonder reclame geen gazetten, geen boekskes, geen tv, dus laat maar komen die handel.

Maar er zijn wel enkele vereisten, vind ik. Eén daarvan is: het moet met evenveel professionalisme en doordachtheid worden gemaakt als de artikels of programma’s errond. En dat is dus niet altijd het geval. Neem nu het spotje voor Binckbank (die naam alleen al), “de goedkoopste internetbroker van België”, zoals het fier op hun website prijkt. Volgens hun spotje betaal je bij hen “amper” 12 of 13 euro intekenkosten (of zoiets) als je er 5.000 euro wil beleggen, terwijl je daar bij Dexia – the horror! – zo maar eventjes 45 euro voor moet betalen. Ten eerste: hoeveel luisteraars van Studio Brussel zouden zich, in de auto gezellig aanschuivend naar werk of school, bezighouden met de vraag waar ze nog eens 5.000 euro gaan beleggen? En als je dan toch al zo’n smak geld kan missen, lig je dan echt wakker van dertig euro kosten meer of minder? Vooral als dat betekent dat je je vertrouwt op de Aldi van de Belgische banksector in plaats van op een bank die je kent? Volgens mij klopt het echt niet, jongens…

Ook ergerlijk, maar net iets minder erg, is een reclamespot van Base, die met hun Freedom of Speech-campagne nochtans al hebben getoond dat ze het wél kunnen. Maar nu is er zo’n spotje waarin een of ander wicht trots meldt dat je tegen een heel voordelig tarief “naar de Europese Unie en de Verenigde Staten” kan bellen. Als je naar de Europese Unie wil bellen, is het nummer 00800 6 7 8 9 10 11 – inderdaad: gratis! Maar ik zou begot niet weten wat het nummer van de Verenigde Staten is, hoor. Probeer misschien dit eens: 001-202-456-1414.

Wat valt er nog te zeggen? 4000 mensen hebben vandaag in één klap hun baan verloren bij Volkswagen. Nog eens ettelijke duizenden zullen de komende weken of maanden hetzelfde lot ondergaan. Ik zag in Koppen mensen die tien jaar geleden bij Renault aan de deur werden gezet, en nu bij Volkswagen weer de pineut zijn. De wetten van de economie zijn verdomd hard. Als ik morgen naar Turnhout rij, zal het me vast weer opvallen: de duizenden auto’s die je tijdens zo’n rit ziet passeren, allemaal mensen die ergens naartoe gaan, lange rijen vrachtwagens die massa’s goederen naar hun bestemming brengen, fabrieken die op volle toeren draaien, winkels waarin producten door de ene op een schap worden gezet en meteen daarna door anderen er weer afgehaald. En zo draait de molen maar door, en niemand die ook maar enig benul heeft waarom… Iedereen draaft maar verder, in de illusie (maar we noemen het hoop) dat we als individu toch meetellen, dat we iets waard zijn. Niet, dus.

Het is overigens opvallend hoe de media inspelen op je emoties in hun verslaggeving van dit verhaal. Dramatische krantenkoppen, persoonlijke verhalen, sobere, maar aangrijpende beelden met mooie muziek eronder in Man Bijt Hond… Enerzijds snap je wel waarom: je wil als journalist de impact van de gebeurtenissen in de verf zetten. Als de lezer of kijker niet alleen hoort of ziet wat je vertelt, maar het ook voelt, dan is je verhaal stukken rijker. Maar anderzijds is het verhaal daardoor minder echt, vind ik. Wat er gebeurd is, hoe erg ook, is een economisch feit. Gisteren is bij wijze van spreken net hetzelfde in Frankrijk gebeurd, en morgen is een bedrijf in Syrië aan de beurt. Het echte verhaal is dat bedrijfsdirecties dit soort beslissingen neemt – moet nemen – en daarna gewoon verder doet. Ze zijn niet de spelers waarvoor ze zich uitgeven, maar evenzeer de speelbal van een doldraaiende economie, net als de mensen die ze vandaag hebben ontslaan.

Ik kan me best voorstellen dat ze het daar moeilijk mee hebben. Ik zie zo’n topmanager van Volkswagen voor me, vanavond in zijn badkamer: zijn das heeft hij uitgedaan, zijn hemd losgeknoopt. Hij ruikt een beetje naar het zweet en hij heeft barstende koppijn. Zijn handen trillen. Hij kijkt in de spiegel en trekt een lang gezicht. Wie is die man die hem zo boos en verward aankijkt? Wie is hij geworden? Waar is hij in godsnaam mee bezig? En hij beseft dat niet naar de badkamer is gekomen om zich te verfrissen, zoals hij tegen zijn vrouw zei. Hij kon gewoon haar blik niet meer verdragen…

Vandaag hebben we ook de productiedata vastgelegd. Ik weet dus nu al op welke dagen ik de komende maanden niet vroeg thuis ga zijn. En tot slot is ook het eerste artikel bijna klaar.

Het vreemde is dat het hele opzet zo very much oude media is – en dat voor een uitgeverij dat niets dan bladen uitbrengt over de wereld van computers, internet, games en ander digitaal fraais. Het kan niet anders of in zowat elk van die bladen moet al eens hebben gestaan dat papieren tijdschriften hun tijd wel gehad hebben, en dat de toekomst aan digitale media is. Dat laatste klopt natuurlijk wel, maar ik blijf ervan overtuigd dat mensen nog jarenlang met veel plezier “boekskes” zullen blijven lezen. Je moet alleen niet proberen het internet te beconcurreren, natuurlijk. Het net zal altijd sneller, interactiever, hipper, massaler en swingender zijn. Maar je gaat op een website geen paginalange artikels lezen. En een tijdschrift is toch een pak handiger om naast je te leggen als je op je computer een en ander wil uitproberen.